Pomost między światem szpitalnym a rodzinnym: Doświadczenia matek uczestniczących w muzykoterapii skoncentrowanej na rodzinie w opiece neonatologicznej
 
Więcej
Ukryj
1
Instytut Pedagogiki, Wydział Nauk Społecznych, Uniwersytet Śląski, Katowice, Polska
 
 
Data nadesłania: 02-04-2026
 
 
Data akceptacji: 29-05-2026
 
 
Data publikacji online: 29-05-2026
 
 
Autor do korespondencji
Sara Knapik-Szweda   

Instytut Pedagogiki, Wydział Nauk Społecznych, Uniwersytet Śląski, Bankowa 11, 40-007 Katowice, Polska
 
 
 
SŁOWA KLUCZOWE
DZIEDZINY
STRESZCZENIE
Wprowadzenie. Muzykoterapia na oddziałach intensywnej terapii noworodka jest coraz częściej uznawana za formę wsparcia zarówno dla wcześniaków, jak i ich rodziców. Muzykoterapia skoncentrowana na rodzinie (Family-Centred Music Therapy, FCMT) rozwija to podejście poprzez aktywne angażowanie rodziców w interakcje muzyczne, które sprzyjają dostrojeniu emocjonalnemu, wzmacniają kompetencje rodzicielskie oraz wspierają relację rodzic–dziecko. Cel. Pomimo rosnącej liczby badań międzynarodowych wiedza na temat doświadczeń matek związanych z FCMT w polskim kontekście opieki neonatologicznej pozostaje ograniczona. Celem niniejszego badania było zrozumienie subiektywnych znaczeń, jakie matki przypisują wcześniactwu, hospitalizacji oraz udziałowi w FCMT na oddziałach neonatologicznych w Polsce. Metody i materiały. Dane jakościowe zebrano w formie pisemnych narracji matek za pomocą anonimowego kwestionariusza online z pytaniami otwartymi. W badaniu wzięło udział 79 matek wcześniaków hospitalizowanych w czterech polskich szpitalach. Analizę danych przeprowadzono z wykorzystaniem refleksyjnej analizy tematycznej (Reflexive Thematic Analysis) w ramach interpretatywistycznego podejścia epistemologicznego. Wyniki. Zidentyfikowano cztery powiązane obszary tematyczne: 1) wcześniactwo jako kryzys biograficzny; 2) między instytucją a rodzicielstwem – macierzyństwo w warunkach hospitalizacji; 3) muzykoterapia jako wsparcie emocjonalne i kulturowe w zmedykalizowanym środowisku szpitalnym; oraz 4) muzykoterapia jako przestrzeń budowania relacji w rodzinie. Matki opisywały FCMT jako źródło spokoju i nadziei, wspierające regulację stresu, poczucie bliskości oraz normalności w relacji z dzieckiem. Interakcje muzyczne zwiększały wrażliwość na sygnały dziecka, wzmacniały kompetencje rodzicielskie oraz wspierały kształtowanie tożsamości macierzyńskiej w warunkach niepewności. FCMT może pełnić funkcję pomostu między środowiskiem szpitalnym a wczesnym życiem rodzinnym, wspierając dobrostan matek oraz relację rodzic–dziecko.
REFERENCJE (18)
1.
Bieleninik, Ł., & Ghetti, C. (2019). Music therapy for preterm infants and their parents: A path forward for research in Poland. Annals of Psychology, 22(2), 135–150. https://doi.org/10.18290/rpsyc....
 
2.
Bieleninik, Ł., Konieczna-Nowak, L., Knapik-Szweda, S., & Kwaśniok, J. (2020). Music therapy for preterm infants and their parents during NICU stay and beyond: Current recommendations for clinical practice in Poland. Health Psychology Report, 8(3), 189–201. https://doi.org/10.5114/hpr.20....
 
3.
Braun, V., & Clarke, V. (2019). Reflecting on reflexive thematic analysis. Qualitative Research in Sport, Exercise and Health, 11(4), 589–597. https://doi.org/10.1080/215967....
 
4.
Braun, V., Clarke, V., Boulton, E., Davey, L., & McEvoy, C. (2021). The online survey as a qualitative research tool. International Journal of Social Research Methodology, 24(6), 641–654. https://doi.org/10.1080/136455....
 
5.
Braun, V., Clarke, V., Hayfield, N., & Terry, G. (2019). Thematic analysis. In P. Liamputtong (Ed.), Handbook of research methods in health social sciences (pp. 844–860). Springer Nature.
 
6.
Ettenberger, M., Haslbeck, F., & Ullsten, A. (2024). Family-centred music therapy in the neonatal intensive care unit (NICU): Promoting self-efficacy, empowerment, and mental wellbeing in parents. In R. Perkins (Ed.), Music and parental mental wellbeing (pp. 190–210). Oxford University Press.
 
7.
Filippa, M., Della Casa, E., D’amico, R., Picciolini, O., Lunardi, C., Sansavini, A., & Ferrari, F. (2021). Effects of early vocal contact in the Neonatal Intensive Care Unit: Study protocol for a multi-centre, randomized clinical trial. International Journal of Environmental Research of Public Health, 18(8), 3915. https://doi.org/10.3390/ijerph....
 
8.
Filippa, M., Monaci, M. G., Spagnuolo, C., Di Benedetto, M., Serravalle, P., & Grandjean, D. (2023). Oxytocin levels increase and anxiety decreases in mothers who sing and talk to their premature infants during a painful procedure. Children, 10(2), 334. https://doi.org/10.3390/childr....
 
9.
Gaden, T. S., Ghetti, C., Kvestad, I., Bieleninik, Ł., Stordal, A. S., Assmus, J., Arnon, S., Elefant, C., Epstein, S., Ettenberg, M., Lichtensztejn, M., Wolf Lindvall, M., Margernsnes, J., Roed, C. J., Vederhus, B. J., & Gold, Ch. (2022). Short-term music therapy for families with preterm infants: A randomized trial. Paediatrics, 149(2), e2021052797. https://doi.org/10.1542/peds.2....
 
10.
Haslbeck, F. B. (2017). Three little wonders: Music therapy with families in Neonatal Care. In S. L. Jacobsen & G. Thompson (Eds.), Music therapy with families: Therapeutic approaches and theoretical perspectives (pp. 19–44). Jessica Kingsley Publishers.
 
11.
Haslbeck, F. B., Mueller, K., Karen, T., Loewy, J., Meerpohl, J. J., & Bassler, D. (2023). Musical and vocal interventions to improve neurodevelopmental outcomes for preterm infants. Cochrane Database of Systematic Reviews, 9, CD013472. https://doi.org/10.1002/146518....
 
12.
Hill, C., Knafl, K. A., & Santacroce, S. J. (2018). Family-centred care from the perspective of parents of children cared for in a Paediatric Intensive Care Unit: An integrative review. Journal of Paediatric Nursing, 41, 22–33. https://doi.org/10.1016/j.pedn....
 
13.
Kehl, S. M., La Marca-Ghaemmaghami, P., Haller, M., Pichler-Stachl, E., Bucher, H. U., Bassler, D., & Haslbeck, F. B. (2021). Creative music therapy with premature infants and their parents: A mixed-method pilot study on parents’ anxiety, stress and depressive symptoms and parent–infant attachment. International Journal of Environmental Research Public Health, 18(1), 265. https://doi.org/10.3390/ijerph....
 
14.
Loewy, J. (2015). Music therapy for hospitalized infants and their parents. In J. Edwards (Ed.), Music therapy and parent-infant bonding (pp. 1–14). Oxford University Press. https://doi.org/10.1093/acprof....
 
15.
Menke, B. M., Hass, J., Diener, C., & Poschl, J. (2021). Family-centered music therapy – Empowering premature infants and their primary caregivers through music: Results of a pilot study. PLoS ONE, 16(5), e0250071. https://doi.org/10.1371/journa....
 
16.
Papatzikis, E., Agapaki, M., Selvan, R. N., Hanson-Abromeit, D., Gold, Ch., Epstein, S., Wun Vivian Lok, U., Barda, E., & Pandey, V. (2024). Music medicine and music therapy in neonatal care: A scoping review of passive music listening research applications and findings on infant development and medical practice. BMC Paediatrics, 24(829), 1–17. https://doi.org/10.1186/s12887....
 
17.
Thomas, S. L., Pitt, H., McCarthy, S., Arnot, G., & Hennessy, M. (2024). Methodological and practical guidance for designing and conducting online qualitative surveys in public health. Health Promotion International, 39(3), daae061. https://doi.org/10.1093/heapro....
 
18.
Ullsten, A., Pölkki, T., & Ghetti, M. C. (2021). Parents as nurturing resources: A family integrated approach to music therapy for neonatal procedural support. Music and Medicine, 13(2), 99–111. https://doi.org/10.47513/mmd.v....
 
Deklaracja dostępności
 
eISSN:2300-5866
ISSN:2082-9019
Journals System - logo
Scroll to top